Jak objawia się stres?


Różne osoby w odmienny sposób reagują na jedną i tę samą sytuację. To, co dla jednej osoby nie stanowi żadnego problemu, dla drugiej może być trudne i może wywoływać napięcie. Każdy z nas jest inny i ma inne doświadczenia życiowe (osobiste i zawodowe) i dlatego reakcja na daną sytuację oraz sposób radzenia sobie ze stresem jest różna i pośrednio związana z indywidualnymi możliwościami człowieka.

Fazy reakcji na stres - Stadia reakcji na stres:

  • Stadium reakcji alarmowej (faza mobilizacji)

    Organizm reaguje na działanie stresora (szkodliwego czynnika). Osoba się mobilizuje i stara się wykorzystać najlepiej potencjał i możliwości, które posiada. Występuję zmiany biochemiczne – wzrasta temperatura, ciśnienie, adrenalina i emocje oraz lepiej funkcjonują procesy poznawcze, jak uwaga, czy pamięć, co sprzyja pozytywnie podejmowanym przez osobę działaniom, gdyż są one wtedy bardziej efektywne.

  • Stadium odporności (faza adaptacji)

    Osoba przyzwyczaja się, adaptuje do sytuacji stresowej, jeśli trwa ona dłużej. Organizm się uodparnia na stresor, emocje opadają, a procesy poznawcze i fizjologiczne wracają do normy. By poradzić sobie z trudną sytuacją osoba koncentruje się na problemie i jego rozwiązaniu.

  • Stadium wyczerpania (faza destrukcji)

    Jeśli sytuacja stresowa nadal trwa, negatywny czynnik nadal oddziaływuje na osobę, a towarzyszą temu rosnące wciąż emocje i frustracja, osoba osiąga punkt, w którym traci wytworzoną w poprzedniej fazie odporność na stresor. Następuje sytuacja, w której osoba traci efektywność działań, a zaczyna przejawiać zachowania destruktywne, np. tracimy zdolność samokontroli, podejmowania racjonalnych decyzji, pamięć. Konsekwencją tego stanu jest wyczerpanie organizmu, które w dalszej perspektywie może prowadzić do wypalenia zawodowego, a nawet śmierci


Stres przejawia się w:

  • reakcjach fizjologicznych organizmu,
  • reakcjach emocjonalnych i zachowaniu,
  • reakcjach intelektualnych.

Reakcje fizjologiczne na stres:

  • wyostrzenie zmysłów (nadwrażliwość na bodźce),
  • rozszerzenie źrenic,
  • podwyższone ciśnienie,
  • szybki oddech,
  • suchość w ustach,
  • przyspieszone bicie serca,
  • zwiększenie wydzielania adrenaliny,
  • pocenie się,
  • szybkie spalanie,
  • uczucie zimna/dreszcze,
  • zaburzenia ze strony układu pokarmowego (nudności, zaburzenia trawienia),
  • brak apetytu/objadanie się,
  • ból brzucha,
  • ból głowy/migrena,
  • ból w klatce piersiowej,
  • trudności w oddychaniu,
  • bóle mięśni (napięcie),
  • "gęsia skórka", wysypka,
  • zaczerwienie lub bladość ciała,
  • drżenie rąk.

Reakcje emocjonalne na stres przejawiające się w zachowaniu:

  • strach, lęk,
  • niepokój,
  • chwiejność emocjonalna,
  • nieufność,
  • uczucie zmęczenia,
  • obniżenie nastroju, pesymizm,
  • drażliwość, niecierpliwość,
  • płaczliwość,
  • jąkanie się,
  • milczenie lub gadatliwość, szybkie tempo mówienia ("słowotok"),
  • zaburzenia snu (trudności z zasypianiem, sen nie przynoszący wypoczynku, bezsenność),
  • impulsywność/wybuchowość,
  • malkontenctwo/narzekanie,
  • gniew, agresja, autoagresja (samookaleczenie, próby samobójcze),
  • nadużywanie leków i używek,
  • tiki, nerwowe ruchy, nadmierna ekspresja,
  • unikanie kontaktów z ludźmi lub prowokowanie konfliktów i kłótni,

Reakcje intelektualne na stres:

  • zaburzenia procesów poznawczych (spostrzegania, uwagi),
  • zaburzenia koncentracji,
  • zaburzenia pamięci,
  • "gonitwa myśli",
  • uczucie pustki w głowie,
  • zaburzenia wartościowania (oceny sytuacji),
  • zaburzenia podejmowania decyzji,
  • obniżona efektywność i tempo pracy,
  • zaburzenia samokontroli i obniżenie samooceny,
  • nieracjonalność myślenia,
  • poczucie bezsilności,
  • obniżone poczucie własnej wartości,
  • niższa tolerancja wobec innych ludzi,
  • wyraźne ograniczenie w postrzeganiu świata i jego złożoności.

W niektórych przypadkach dochodzi do SOMATYZACJI. Długotrwały stres obniża ogólną odporność naszego organizmu i zaczyna nam szkodzić. Osoba nie potrafi racjonalnie podejmować decyzji,, rozwiązać problemu i dochodzi do sytuacji, w której na podłożu psychologicznym pojawiają się dolegliwości z fizjologicznej strony organizmu. Wynikiem stresu mogą więc być: choroba wieńcowa, nadciśnienie, wrzody żołądka, nowotwory , depresja, alergia, udar, zawał serca, wylew, astma, cukrzyca, reumatyzm, bóle mięśniowe, infekcje wirusowe i bakteryjne.

Zapraszam do współpracy, Maja Kornel

error: Treść jest chroniona !!